De zee

Al-Maghreb. Dáár waar de zon ondergaat. Het is de naam die de Arabieren aan het land gaven dat ze in de zevende eeuw aan hun rijk toevoegden. Vandaag is het nog steeds de Arabische naam van Marokko. De Arabieren kwamen uit het oosten, van waar de zon opkomt, en met de zon mee veroverden ze in die tijd Noord-Afrika. Het is hier in Marokko dat hun westelijke veroveringen eindigden. In het begin van de achtste eeuw staken ze nog de Straat van Gibraltar over om vijf eeuwen lang over delen van het Iberische schiereiland te heersen, maar het was in Marokko dat ze afscheid van de zon moesten nemen. Hier was het voor hen het laatste dag ter wereld.

Gelijk hadden ze om hier te stoppen. De zee is een mooie grens. En eerlijk, een rijk langs twee kanten van de oceaan is waanzin. Zeker als je er nog aan moet beginnen, en bij voorbaat niet zeker bent of er wel land is aan de andere kant.

Ik ga graag naar het strand, om naar de zee te kijken. Zeker in de vroege ochtend of de late avond, als het er verlaten is. Ik krijg vaak een Truman Show-gevoel. Het is warmer dan ik gewoon ben op een strand. En de wind is opvallend rustig. Het licht van de ondergaande zon en van de hotels op de dijk valt zo dat het wel spots zouden kunnen zijn. Het zou zich evengoed allemaal in een grote studio kunnen afspelen. Misschien is er geen ander land aan de andere kant van de oceaan, maar een deur naar een andere dimensie.

Vorige week was ik 's avonds laat op het strand, nadat ik met Abdelali op café was geweest. Nooit eerder had ik zo goed op het geluid van de zee gelet. De grote golven beuken op het stand. En de kleintjes krabbelen zachtjes over het zand. Soms wisselen ze elkaar af, soms rennen ze hand in hand het land op.


Het was vanop dit strand dat de inwoners van Agadir exact honderd jaar geleden het Duitse oorlogschip de Panther zagen naderen. Duitsland was in die tijd niet tevreden met de Franse en Spaanse pogingen om Marokko onder zich te verdelen en blokkeerde de haven van Agadir om de andere mogendheden onder druk te zetten. De “Agadir Crisis” draaide uit op een fiasco voor Duitsland. Onderhandelingen die volgden leidden ertoe dat Marokko een Frans protectoraat werd, terwijl Duitsland zich tevreden moest stellen met enkele gebieden in Centraal-Afrika. Samen met de aardbeving van 1960 is het de enige noemenswaardige gebeurtenis in de recente geschiedenis van Agadir.